Role grupowe

 Inspiracją do napisania tego postu była lekcja wychowawcza, którą przeprowadziła dla klasy V moja koleżanka Lena, psycholożka. Skupiliśmy się na rolach grupowych, dowiedzieliśmy, że w zależności od otoczenia możemy pełnić różne role. Rozmawialiśmy na temat tego, co oznacza każda z nich. Czy odnajdujemy siebie w przedstawionych rolach? Czy w klasie czujemy się lider, a może bliżej nam do sumienia grupy, "które" zawsze wspiera pokrzywdzonych. Być może ktoś postrzega siebie lub postrzegał jako kozła ofiarnego ... to może być ważna informacja w kierunku dalszej pracy wychowawczej. Przyjrzyjmy się poszczególnym rolom:

Najpierw role liderskie:

lider aktywny – wykazuje dużą potrzebę działania, dodaje grupie energii, "powera", inicjuje działanie

lider emocjonalny- dba o dobrą atmosferę, często pomaga grupie w poradzeniu sobie z konfliktami

lider nawigator – porządkuje działalność lidera aktywnego

Pozostałe role grupowe:

sumienie grupy – dba o dobrostan każdego, może wspierać kozła ofiarnego

kamikadze – opowiada o swoich trudnościach, w momencie kiedy inni członkowie grupy nie są jeszcze na to gotowi

błazen – poczuciem humoru rozładowuje napięcie w grupie, co jest z pewnością cenne na początku. Z czasem jednak może stracić swoją pozycję, kiedy grupa lepiej się pozna

szara eminencja – stara się wpłynąć na któregoś z liderów po to, żeby uzyskać wpływ na grupę

kozioł ofiarny – niestety jest to obiekt rozładowania negatywnych emocji grupy. Zazwyczaj są to osoby, które wcześniej pełniły w grupie rolę lidera aktywnego, kamikadze lub błazna. 

dobry uczeń – stara się jak najlepiej spełniać oczekiwania prowadzącego lub lidera aktywnego. 

buntownik – osoba atakująca lidera aktywnego lub prowadzącego grupę. Często ujawnia się w konfliktowej fazie rozwoju grupy. 

outsider – osoba, która postrzega swoje miejsce poza grupą

ekspert – osoba uznawana przez grupę jako specjalista. Uczestnicy kierują do niego pytania w sytuacjach niejasności i liczą się z jego zdaniem w określonych sprawach. Zdanie eksperta jest dla nich ważne. 

W ramach zabawy aktywizującej, możemy wybrać dwie, trzy osoby z klasy, którym zostaną przydzielone odpowiednie role (nie będą o nich wiedziały). Inicjujemy dyskusję i pozostałe osoby z klasy zwracają się do "wybranych" w sposób, który będzie opowiadał ich roli. Np. dziecku, które jest ekspertem (choć o tym nie wie), klasa będzie odpowiadała w sposób poważający jego zdanie, będą się z nim zgadzać. Na odpowiedzi osoby, która nieświadomie dostała rolę błazna, klasa będzie reagować śmiechem. 

Dziękuję Lenie za przeprowadzenie ciekawych zajęć. 

*Przy opisie ról grupowych korzystałam z materiałów Pracowni Aktywnego Działania "Półpiętro"

Naucz się reagować - pokonaj nienawiść miłością

 Na dzisiejszej godzinie wychowawczej z klasą ósmą rozmawialiśmy o nienawiści i dyskryminacji. Poruszyliśmy temat jej przejawów, od tych "niby nieznaczących" do tych które rodzą przemoc. Na początku poprosiłam uczniów, aby napisali, ze względu na co człowiek może być dyskryminowany. Odpowiedzi stworzyły chmurę wyrazową. 

Ankieta przy użyciu strony Mentimeter.com

Następnie wyświetliłam uczniom piramidę nienawiści. Warto ją przeanalizować, zwracając szczególną uwagę na ten najniższy poziom. Nie można więc przymykać oczu na agresję słowną.

Źródło: https://www.facebook.com/ArturMakielaOfficial/posts/2329890287093987/

Po omówieniu piramidy zapoznaliśmy się z pierwszym spotem: "Trwa sezon hejterów. Żyj rześko" (kliknij tutaj, aby obejrzeć) Po jego wyświetleniu warto porozmawiać na temat odczuć i przekazu. Jakie osoby zostały w nim ukazane jako dyskryminowane?

Następnie odniosłam się do dyskryminacji osób z niepełnosprawnością, a dokładniej Zespołem Downa. Okazało się, że młodzież nie wie, że 21 marca obchodzony jest Światowy Dzień Osób z Zespołem Downa. Symboliczną akcpetację i wsparcie wyrażają w tym dniu różnokolorowe skarpetki :) Polecam wspaniały spot "Nie bój się myśleć inaczej" dotyczący osób borykających się z tą chorobą (kliknij tutaj, aby obejrzeć)

Na koniec stworzyliśmy klasowy kalendarz równościowy. Mówimy nie dyskryminacji. Chcemy każdego traktować z szacunkiem i godnością. Wspólnie wybraliśmy według nas najważniejsze dni, które chcemy obchodzić. Zaznaczyliśmy je kółkiem, ale klasa dodała również coś od siebie. Wśród porpozycji uczniów znalazł się dzień solidarności z osobami z depresją, dzień solidarności z dziećmi będącymi ofiarami agresji, jak również dzień solidarności z osobami poddanymi dyktaturze. To było bardzo owocne spotkanie. 

11 listopada - kilka nieoczywistych pomysłów na to jak świętować.

 Mamy Niepodległą! Przed nami 11 listopada. I choć ja niestety spędzę go na kwarantannie, wiem, że świętować można na różne sposoby. Dziś przesyłam garść pomysłów, które można "ukraść" i zaproponować swoim wychowankom lub zastosować samemu.

1. Z racji tego, że jesteśmy w domach, stwierdziłam, że nie odpuszczam i sama bardziej intensywnie włączę się w nasz klasowy projekt Face to Face with World. Planuję połączyć się z dziećmi z Bangladeszu, aby nieco przybliżyć im historię naszego kraju. A może i Wy macie jakichś znajomych z innych krajów, których moglibyście poinformować o naszym święcie?

2. Można przyłączyć się do akcji "Mamy Niepodległą! 2020" i wysłać kartkę za pośrednictwem Muzeum Piłsudskiego w Sulejówku. Wystarczy zamówić kartkę, wpisać życzenia online, a adresat otrzyma kartkę w wersji papierowej. Więcej informacji znajdziesz tutaj (dostępne od 11 listopada)

3. Ubierzcie się w barwy narodowe na lekcje. Niech to będzie symbol, że pamiętamy o tych, którym zawdzięczmy wolną Polskę. 

4. Wpłaćcie datek na jakąś organizację, której bliskie są losy naszej przyrody, np. WWF. My klasowo przyłączymy się do akcji "Adoptuj Pszczołę" :D

5. Jak już minie pandemiczny czas, wybierzcie się klasowo do jakiegoś Domu Opieki Społecznej i zorganizujcie recytację polskich wierszy (wiem wiem, odległe plany).

6. Poczytajcie fragmenty książek dotykające ważnych tematów, a jakich nie znajdziecie w kanonie lektur, np. "Kto Ty jesteś" J.Olech, E.Bąk ; "Duże sprawy w małych głowach" A.Kossowska.

Źródło: https://pl.pinterest.com/urszulaborkowsk/znaczek-polski/

Uszy von Thuna

O uszach von Thuna dowiedziałam się na szkoleniu przygotowawczym nauczycieli do udziału w Olimpiadzie "Zwolnieni z teorii". Na początku poproszono dwie osoby, aby zasymulowały jazdę samochodem, w której jedna osoba mówi nagle "zielone światło". Okazuje się, że taki komunikat możemy odebrać na cztery różne sposoby. Aby sprawdzić, które ucho jest u nas dominujące należy wykonać test, dostępny np. tutaj Jak się dowiedziałam, u mnie dominuje ucho relacji, w związku z czym wiele komentarzy odbieram personalnie. 

A przecież padło tylko proste pytanie ... grafika: paramieszana.pl

A Ty jakie masz ucho? grafika: katarzynapluska.pl

Czy masz kropki przed oczami?

15 września obchodzi się International Dot Day, czyli Międzynarodowy Dzień Kropki. W związku z nim chciałabym przedstawić pomysł na podejście do tematu od strony sztuki, bo w niej jest cała masa kropek! Na pewno warto przywołać na zajęciach pointylizm, czyli dziedzinę sztuki w której artyści malują tylko czubkiem pędzla. Przykładem delikatnej kompozycji wykonanej tą techniką jest między innymi obraz Georges'a Seurat'a "Pudrująca się kobieta". Kliknij, aby zobaczyć

Innym dziełem nad którym warto się pochylić jest "Pauza" Bridget Riley, powstało ono w stylu op-artu, bazującym na złudzeniu optycznym. Jak postrzegacie ten obraz, czy plamki się ruszają?

Artysta Roy Lichtestein również zainspirował się kropkami, co doskonale widoczne jest w jego obrazie "Maybe He Became Ill and Couldn't Leave the Studio". Stawiał on kropki blisko siebie lub z dużymi przerwami, żeby pokazać różne kolory i odcienie. Przyjrzyjcie się obrazowi z bliska, a następnie z oddali. Czy ciągle widać wszystkie kropki?

Na koniec możemy zaznajomić się z twórczością Yayoi Kusamy, która tworzy sztukę opartą na tym w jaki sposób postrzega świat - dosłownie. Od dzieciństwa widzi plamy przed oczami - jest to rodzaj halucynacji. 

Również książka "Punkt Wyjścia" autorstwa M.Kopyt może posłużyć jako narzędzie do rozmowy o kropkach, tym razem z młodszymi dziećmi. Wprowadza ona podstawowe pojęcia geometryczne i łączy je ze sztuką. Mój ulubiony fragment dotyczy linii prostych przecinających się. 

"Gdyby przez każdy punkt przechodziła linia i gdyby każda linia przecinała jakąś inną linię, powstałoby dużo poletek, na których można by budować gwiazdy". Zrobiło się marzycielsko!

Do źródeł, czyli klasycyzm w wersji light.

Jak uczyć o klasycyzmie, aby nie zanudzić? Oto pewna propozycja, której inspiracją była lekcja muzealna przygotowana przez Łazienki Królewskie w Warszawie. Oprócz oglądania budowli i rzeźb okresu starożytnego i później tych, które z nich czerpały, warto pokusić się  o małe przeróbki. Polecam zaprezentować uczniom twórczość współczesnych artystów, którzy do rzeźb antycznych dodali elementy współczesności. Możemy pochylić się przy okazji nad terminem "klasycystyczny" i "klasyczny". Czy dana budowla i rzeźba utrzymana jest w stylu klasycystycznym, a co jest klasyczne dla naszych czasów?  Poniżej praca mojej uczennicy.

Praca mojej uczennicy z klasy 6 -  rzeźba klasyczna z elementami współczesności

Blackout poetry na historii, j.polskim czy godzinie wychowawczej.

Blackout poetry to technika, która od razu przypadła mi do gustu. Zmierzyli się z nią moi czwartoklasiści przy okazji omawiania II wojny światowej - tematu ciężkiego i abstrakcyjnego dla młodych ludzi. Wybrałam dla nich wiersz Anny Świrszczyńskiej "Oczy człowieka", bardzo zrozumiały. Zadanie polegało na zakreślaniu wybranych słów i zamalowaniu na czarno pozostałych wersów i liter, tak aby nadać tekstowi nowe znaczenie i ...być może bardziej dostrzec jego sens. W przypadku historii to był mój cel. Technikę można jednak wykorzystać na lekcji wychowawczej, z pewności rozbudzi kreatywność i będzie ciekawym urozmaiceniem zajęć i wyrażeniem siebie.